Memleketimin Başkenti Aşkabat

Merhaba, ben Zarina, Türkmenistanlıyım. Türkiye’de lisans eğitimi alıyorum. Yurt dışında okumak istememin asıl sebebi farklı yerler görmeye, farklı kültürleri ve dilleri öğrenmeye olan sevgim ve merakımdır. Türkçe öğrenmek benim için zor olmadı, Türkmence öğrenmek isteyenlerin de zorluk çekmeyeceğini düşünüyorum. Gezip gördüğüm yerleri Lafzi Yorum’da anlatmaya kendi memleketimin başkenti Aşkabat ile başlıyorum…

Türkmenistan Nerededir

Güneyde İran, batıda Hazar Denizi, kuzeyde Kazakistan, kuzeydoğuda Özbekistan ve güneydoğuda Afganistan ile komşudur.

Türkmenistan Tarihi ve Yapısı

Türkmenistan 1991’de Sovyetler birliğinden bağımsızlığını almıştır. Yeni bağımsız olmasına rağmen bölgesinin gelişmiş ülkelerinden biri. Aşkabat, Türkmenistan’ın başkenti ve en büyük şehridir. Nüfusu 1,5 milyon kadar olan şehir 1948 yılındaki depremden sonra yeniden inşa edildi. Modern binaları ile dikkat çeken bir şehir. Ak şehir olarak biliniyor. Bunun sebebi ise şehirdeki bütün binalar genelde beyazdır. Binalarda kullanılan mermerler Türkiye’den ve İtalya’dan getiriliyor. Şehir sürekli gelişmekte olduğu için gideceğiniz her yerde yeni binalar ve şantiyeler görebilirsiniz. Türkmenistan’da vatandaşlar 1993 yılından beri elektrik, su ve doğalgaz kaynaklarından ücretsiz faydalanmakta.

Türkmenler, Yörük Kültürü‘nün en önemli temsilcilerindendir. Türkler için at, tarih boyunca çok önemli olagelmiştir. Dünyadaki tek “At Bakanlığı” ise Türkmenistan’da bulunur. Dahası her yıl nisan ayının son haftası “At Bayramı” olarak kutlanır.

Memleketim, Türk Töresi‘ne bağlı disiplinli bir hayatı içinde barındırıyor. Bu nedenle Türkiye’de bazı videolarda ve metinlerde Türkmenistan hakkında yerici içeriklere üzülerek rastlıyorum. Memleketimde asırlar boyunca töreye bağlılık gereği bazı uygulamalar bulunur ve bu bizim için oldukça doğaldır.

Türkmenistan’da Türkmence ve Rusçadan sonra en çok kullanılan dil Türkçedir.

Aşkabat’ın kardeş şehirleri Ankara, İstanbul, Karaman, Mardin ve Tokat’ın ilçesi Zile‘dir.

Aşkabat Gezisi

Aşıkların ve aşkların şehri olarak anlatılan şehirdir Aşkabat… 

Aşkabat çeşitli yönetim binaları ile süslenmiş bir şehir olup, bu binalar şehrin en önemli caddelerinden biri olan Türkmenbaşı caddesinde toplanmıştır. Bunun dışında şehirde çok sayıda müzeler, sergi köşkleri, alışveriş merkezleri, kültür ve sanat köşkleri yer almaktadır. Uçağın iniş esnasında uçaktan dışarı baktığınızda neden Aşkabat’a “ak şehir” denildiğini anlayacaksınız… İlk sırada havalimanı çok ilginizi çekecektir. 2016 yılında hizmete başlayan bu havalimanı Türkmen kültüründe önemli figür olan “Laçin” kuşu şeklindedir. 

Arçabil Caddesi’ndeki Alem Kültür ve Dinlenme Merkezi, Aşkabat sakinlerinin ve başkentin konuklarının dinlenmek ve eğlenmek için favori yerlerinden biridir. 95 metre yüksekliğindeki bu devasa bina merdivenli piramidi anımsatıyor. Bu eşsiz bina, dünyanın en büyük dairesel gözetleme kulesi olarak listelenmiştir. 18 Mayıs 2012 tarihinde Guinness Rekorlar Kitabına girmiştir.

Avrasya penceresinden bakıldığında Atatürk’ün birçok anıtına rastlamak mümkündür. Aşkabat’ta bir “Atatürk Köçesi” yani Atatürk caddesi bulunmaktadır. Ayrıca bir de Atatürk heykeli vardır.

Atatürk Caddesi tabelası
Atatürk Heykeli

Aşkabat’ta Yeme-İçme

Aşkabat’ın gezmeye değer çok yeri vardır. Eğer olur da bir gün Türkmenistan’a yolunuz düşerse, Aşkabat’ta bol bol vakit geçirmenizi tavsiye ederim. Orada yemek açısından hiç yabancılık çekmezsiniz diye düşünüyorum, çünkü yemekler çok lezzetli ve Türkiye’deki yemeklere benziyor. Türkmen mutfağı genelde etli yemeklere sahiptir. Ekmeğin her çeşidi vardır, “petir ekmeğini” mutlaka denemelisiniz. Türkmen pilavı ise oldukça ünlüdür. Çay da Türkmenlerin vazgeçemeyeceği içecek, genellikle yeşil çay tüketilir.

Aşkabat’ın akşamları ayrı güzeldir. Akşamları çıkıp dinlenebileceğiniz çok sayıda parklar ve tesisler vardır. Aşkabat’a gittiğinizde akşam saatlerinde gezmeyi tavsiye ederim. Bunun dışında İlham Parkı, Sağlık Yolu, Tarafsızlık Anıtı, Bağımsızlık Anıtı, 10 Ahalteke Atı Heykeli, Milli Halı ile Tarih ve Etnografya Ulusal Müzeleri, Cumhuriyet Meydanı ve Altın Asır Milli parkı, Kıpçak Camisi gibi görülmeye değer yerleri vardır.